AI 308 Business IntelligenceMEF ÜniversitesiAkademik Programlar EkonomiÖğrenciler için Genel BilgiDiploma EkiErasmus Beyanı
Ekonomi
Lisans Programın Süresi: 4 Kredi Sayısı: 240 TYYÇ: 6. Düzey QF-EHEA: 1. Düzey EQF: 6. Düzey

Ders Genel Tanıtım Bilgileri

Yüksekokul/Myo/Fakülte/Enstitü Mühendislik Fakültesi
Ders Kodu AI 308
Ders Adı İngilizce Business Intelligence
Ders Adı Türkçe İş Zekası
Öğretim Dili EN
Ders Türü Ters-Yüz Öğrenme
Dersin Düzeyi Seçiniz
Dönem Güz
Haftalık İletişim Saatleri
Ders: 3 Okuma: Laboratuvar : Diğer:
Tahmini Öğrenci İş Yükü Dönem boyunca 150 saat
Ders Kredileri 6 AKTS
Değerlendirme Standart Harf Notu
Ön Koşul Yok
Yan Koşul Yok
Beklenen Ön Bilgi Yok
Kayıt Kısıtlamaları Sadece Lisans Öğrencileri
Genel Eğitim Hedefi Veri toplama, veri modelleme, ETL/ELT süreçleri, analiz ve etkileşimli panoları kapsayan uçtan uca İş Zekası (Business Intelligence - BI) çözümlerini tasarlayıp uygulayabilme yeteneğine sahip olmak; ham veriyi, veri odaklı kararlar almayı destekleyecek eyleme dönüştürülebilir içgörülere çevirebilmek; aynı zamanda yönetişim, gizlilik, güvenlik ve etik konuları dikkate alabilmek.
Ders Açıklaması Bu ders, karar destek süreçleri için İş Zekası (BI) ve analitik prensiplerini, yöntemlerini ve araçlarını tanıtır. Öğrenciler; veri toplama ve bütünleştirme, analitik veri modelleme (ör. boyutsal modelleme), ETL/ELT süreçleri, raporlama ve etkileşimli gösterge panoları geliştirme konularını öğrenir. Ders kapsamında, tanımlayıcı–tahmine dayalı–kuralcı analitiğin BI bağlamındaki temelleri, veri madenciliğine giriş ve AI/ML çıktılarının BI raporlarına entegre edilmesi de ele alınır. Dönem projesinde ekipler gerçekçi bir vaka için uçtan uca BI çözümü geliştirir.

Ders Öğrenme Çıktıları ve Yeterlilikler

Bu dersi başarıyla tamamlayabilen öğrenciler:
1) İş zekâsının (Business Intelligence) organizasyonel karar alma süreçlerindeki rolünü tanımlamak;
2) Veri ambarları veya veri marketleri (data marts) için analitik veri modelleri tasarlamak;
3) Analitik raporlama için veriyi hazırlamak ve SQL sorgularını optimize etmek;
4) Bir BI aracı kullanarak etkileşimli panolar ve raporlar geliştirmek;
5) Temel öngörücü (predictive) ve veri madenciliği tekniklerini uygulamak;
6) İş zekâsı yönetişimi, gizlilik ve etik ilkeleri değerlendirmek;
7) Bir ekip içinde uçtan uca iş zekâsı çözümü sunmak.
Program Öğrenme Çıktıları/Ders Öğrenme Çıktıları 1 2 3 4 5 6 7
1) Ekonomi bilgisini diğer sosyal bilimler ve matematik ile ilişkilendirir ve disiplinlerarası analizlerde kullanır
2) Ekonomi alanları arasındaki etkileşimleri ayırt eder ve bu ayrımları sentezler
3) Mikroekonomik ve makroekonomik teorileri matematiksel ve istatistiksel araçlarla modelleyerek ekonomik olayları analiz eder
4) Karmaşık iktisadi sorunların çözümünde alternatif kuramsal yaklaşımları değerlendirir ve elde ettiği bulguları karar alma süreçlerinde rasyonel bir şekilde uygular
5) Farklı ekonomik sistemleri nicel tekniklerle analiz eder ve karşılaştırır
6) İktisadi teorik bilgi ve modelleri Türkiye ve küresel ekonomilere ilişkin sorunlara uygular ve kanıta dayalı politika önerileri tasarlar
7) Ekonomik verileri ekonometrik, istatistiki yöntemlerle analiz eder ve sonuçları uygun yazılım programlarıyla sunar
8) Ekonomik analizin tüm aşamalarını bilimsel ve etik ilkeler doğrultusunda yürütür ve raporlar
9) Bilimsel bilgi paylaşımında yazılı ve sözlü İngilizceyi (en az CEFR B2 düzeyinde) etkin biçimde kullanır.
10) Sosyal sorumluluğu iktisadi karar alma süreçlerine entegre eder
11) Yüksek derecede özerklikle daha ileri çalışmalar için gerekli öğrenme yetkinlikleri geliştirir

Program Sonuçları ve Yeterliliklerle İlişkisi

N Yok S Destekleyici H Çok İlgili
     
Program Çıktıları ve Yeterlilikler Düzey Değerlendirme
1) Ekonomi bilgisini diğer sosyal bilimler ve matematik ile ilişkilendirir ve disiplinlerarası analizlerde kullanır N
2) Ekonomi alanları arasındaki etkileşimleri ayırt eder ve bu ayrımları sentezler N
3) Mikroekonomik ve makroekonomik teorileri matematiksel ve istatistiksel araçlarla modelleyerek ekonomik olayları analiz eder N
4) Karmaşık iktisadi sorunların çözümünde alternatif kuramsal yaklaşımları değerlendirir ve elde ettiği bulguları karar alma süreçlerinde rasyonel bir şekilde uygular N
5) Farklı ekonomik sistemleri nicel tekniklerle analiz eder ve karşılaştırır N
6) İktisadi teorik bilgi ve modelleri Türkiye ve küresel ekonomilere ilişkin sorunlara uygular ve kanıta dayalı politika önerileri tasarlar N
7) Ekonomik verileri ekonometrik, istatistiki yöntemlerle analiz eder ve sonuçları uygun yazılım programlarıyla sunar N
8) Ekonomik analizin tüm aşamalarını bilimsel ve etik ilkeler doğrultusunda yürütür ve raporlar H
9) Bilimsel bilgi paylaşımında yazılı ve sözlü İngilizceyi (en az CEFR B2 düzeyinde) etkin biçimde kullanır. H
10) Sosyal sorumluluğu iktisadi karar alma süreçlerine entegre eder H
11) Yüksek derecede özerklikle daha ileri çalışmalar için gerekli öğrenme yetkinlikleri geliştirir H
Hazırlayan ve Tarih İLKER BEKMEZCİ , February 2026
Ders Koordinatörü TUBA AYHAN
Dönem Güz
Dersi Veren(ler)

Ders İçeriği

Hafta Konu
1) İş zekâsına giriş ve derse genel bir bakışı
2) Verinin bir varlık olarak önemi; veri kalitesi; OLTP vs. OLAP; analitik SQL
3) Betimleyici analiz; veri görselleştirme; KPI tasarımı; BI araçlarına giriş
4) Veri ambarı kavramları; boyutsal modelleme; yıldız şeması (star schema)
5) ETL/ELT süreçleri; veri entegrasyonu; veri marketi (data mart) tasarımı
6) Semantik modeller; analitik hesaplamalar; performans optimizasyonu
7) BI için öngörücü analiz; veri madenciliği süreci; değerlendirme metrikleri
8) Öngörücü analiz yöntemleri; sınıflandırma ve regresyon
9) Öngörücü analiz yöntemleri; sınıflandırma ve regresyon
10) Metin ve web analitiği; BI’da yapılandırılmamış veri
11) Önerisel analiz; optimizasyon ve simülasyon kavramları
12) Büyük veri ve modern BI mimarileri
13) BI’da güvenlik, gizlilik ve etik
14) BI’daki gelecekteki eğilimler ve dersin genel değerlendirmesi
15) Final Sınavı / Proje / Sunum Dönem
16) Final Sınavı / Proje / Sunum Dönem
Gerekli/Tavsiye Edilen OkumalarGerekli 1) Sharda, R., Delen, D., Turban, E. “Business Intelligence, Analytics, and Data Science: A Managerial Perspective” (latest available edition) 2) Selected lecture notes, lab handouts, and tool documentation provided via LMS.
Öğretme TeknikleriAktif öğrenme tekniği olarak ‘ters yüz sınıf’ kullanılan ders/iletişim saatleri
Ödev ve ProjelerDönem projesi
Laboratuvar Çalışması
Bilgisayar Kullanımı
Diğer Aktiviteler
Değerlendirme Yöntemleri
Değerlendirme Araçları Sayı Ağırlık
TOPLAM %
Ders Yönetimi bekmezcii@mef.edu.tr
5th Floor
Rules for attendance: Minimum 70% attendance is required for lectures. Missing a midterm: You are expected to be present without exception and to plan any travel around these dates accordingly. Medical emergencies are of course excluded if accompanied by a doctor’s note. A note indicating that you were seen at the health center on the day of the exam is not a sufficient documentation of medically excused absence from the exam. The note must say that you were medically unable to take the exam. Provided that proper documents of excuse are presented, a make-up exam will be given for each missed midterm. If you fail to take the exam on the assigned day and do not have a valid excuse, you will be given zero (0) on the exam. Employment interviews, employer events, weddings, vacations, etc. are not excused absences. Missing a final: Faculty regulations. Inappropriate conduct, academic dishonesty and plagiarism are subject to Law on Higher Education Article 54.

AKTS Öğrenci İş Yükü Tahmini

AKtivite Hafta Sayısı Saat Hesaplama
Yarıyıl Başına Hafta Sayısı Etkinliğe Hazırlık Etkinliğin Kendisinde Harcanan Etkinlik Gereksinimlerini Tamamlama
Ders Saati 14 2 3 1 84
Proje 1 20 4 24
Ara Sınavlar 1 15 2 17
Final 1 22 3 25
Toplam İş Yükü 150
Toplam İş Yükü/25 6.0
AKTS 6